Wat is een AI-thriller precies?

Een AI-thriller is een spanningsroman waarin een kunstmatige-intelligentiesysteem structureel noodzakelijk is voor het gevaar. De eenvoudigste toets is aftrekken: haal het systeem weg en kijk of het plot overeind blijft. Blijft het staan, dan is het een thriller met een computer erin.

In de praktijk vervult de AI in deze romans een van drie functies. Ze weet — ze bezit informatie die de hoofdpersoon niet kan bereiken of weerspreken. Ze beslist — ze wijst uitkomsten toe die vroeger door mensen werden toegewezen. Of ze bepaalt — ze legt vast wat de officiële lezing van gebeurtenissen is.

De derde is de modernste en de meest verontrustende, want daarvoor hoeft de machine niets dramatisch te doen. Ze hoeft alleen geloofd te worden.

Een technothriller is geïnteresseerd in de werking van een technologie. Een complotthriller is geïnteresseerd in verborgen menselijke afspraken. Een AI-thriller is geïnteresseerd in wat er gebeurt wanneer geen van beide opgaat: wanneer niets verborgen is, niemand heeft samengespannen, en de uitkomst toch ondraaglijk is.

The Unread voldoet moeiteloos aan de toets. Zonder Sable is er geen vermiste persoon, want er is geen mechanisme waardoor iemands sporen kunnen ontbreken terwijl de wereld verder coherent blijft.

Aurora Vale's benarde positie is volledig een product van het gezag van het systeem. Ze wordt niet achtervolgd. Er wordt haar tegengesproken, door iets dat nooit moe wordt en nooit wordt betwijfeld.